Hangi Vitamin Eksikliğinde Hangi Hastalık Görülür?

Vitaminler, dengeli ve yeterli beslenme için protein, karbonhidrat, yağ ve minerallerle birlikte alınması gereken organik moleküllerdir.

Hücrelerdeki biyokimyasal tepkimeler enzimlerle gerçekleştirilir. Enzimlerin çoğu vitaminlerle (koenzim) aktifleşir. Bu nedenle vitaminler eksik alındığından bazı tepkimeler aksar ve çeşitli hastalıklar ortaya çıkar. Bu durum, vitaminlerin düzenleyici olduklarını gösterir. Vitaminler enerji vermez bu nedenle solunumda yakılmazlar. Monomer olduklarından hidrolize uğramadan hücre zarından geçebilir. Vitaminlerin yapısı metal, ışık veya oksijen teması ile bozulabilir.

Vitaminler iki çeşittir.

A. Suda Çözünen Vitaminler:

B ve C grubu vitaminleridir.

Fazla alındıklarında vücutta depolanmaz atılır. Bu nedenle her gün alınmaları gerekir. Eksikliklerinde hastalık belirtileri hemen gözlenir.

B. Yağda Çözünen Vitaminler:

A, D, K vitaminleridir.

Fazla alındıklarında karaciğerde depolanır. Bu nedenle eksikliklerinde depolar tükeninceye kadar hastalık belirtileri gözlenmez.

Hücre zarındaki yağ oranı yüksek olduğundan yağda eriyen vitaminlerin hücre zarından geçmesi, suda eriyen vitaminlere göre daha önceliklidir.

A vitamini görme olayında etkilidir. Hayvansal gıdalardan balık yağında bol miktarda bulunur. Bitkisel gıdalar yendiğinde ise bitkilere turuncu rengi veren karoten maddesi alınır. Bu pigment provitamin A‘dır ve karaciğerde A vitaminine dönüştürülür. A vitamini eksikliğinde gece körlüğü oluşur. Bağışıklık sistemi zayıflar, cilt güneş ışınlarından zarar görür.

B1 vitamini (Tiyamin) karbonhidrat metabolizmasında koenzim olarak görev alır. Kalp ve sinir sisteminin sağlığında etkilidir. Eksik alındığından beriberi hastalığı oluşur. Bu hastalıkta kas ve sinir sisteminin çalışması aksar.

B2 vitamini (Riboflavin) karbonhidrat, yağ ve proteinlerden enerji elde edilmesi reaksiyonlarında koenzim olarak görev alır. Saç ve cilt sağlığında etkilidir. Demirin bağırsaklardan kana emilimini sağlar. eksikliğinde ağız ve deride yaralar, tırnaklarda kırılma ortaya çıkar.

B3 vitamini (Niyasin-PP) karbonhidrat, yağ ve proteinlerden enerji elde edilmesinde koenzim olarak görev alır. Eksikliğinde pelegra hastalığı oluşur. Bu hastalıkta derinin ışık gören yerleri kızarır ve su toplar.

B5 vitamini (Pantotenik Asit) karbonhidrat, yağ ve protein metabolizmasında etkilidir. Eksikliğinde saç dökülmesi, saç renginin değişmesi ve deride yaralar olur.

B6 vitamini (Piridoksin) Alyuvarda bulunan ve oksijen taşıyan hemoglobinin sentezi için gereklidir. Sodyum ve potasyum dengesinin sağlanmasında rol oynar. Eksikliğinde kansızlık (Anemi) ve sinir sisteminde zayıflama görülür.

B7 vitamini (Biotin) koenzim olarak görev yapar. Karaciğerin üre sentezlemesinde görev alır. Eksikliğinde saç dökülmesi, tırnaklarda kırılma, sinir sisteminde zayıflama görülür.

B9 vitamini (Folik asit) kan hücrelerinin yapımında, hücrelerin yenilenmesinde, karaciğerin çalışmasında etkilidir. Eksikliğinde kansızlık (anemi), deride yarala ve büyümede aksamalar görülür.

B12 vitamini (Kobalamin) protein metabolizması, kan hücrelerinin üretimi, DNA sentezinde koenzim olarak görev alır. Eksik alındığında kansızlık kansızlık (anemi), yorgunluk, sinir sisteminde zayıflama görülür. İnsanda bağırsaklarda yaşayan bakteriler tarafından sentezlenir.

C vitamini (Askorbik asit) bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi, bağ doku liflerinin oluşturulması, hemoglobin yapımı, hücreler arası madde taşınmasında etkilidir. Eksikliğinde skorbit hastalığı görülür. Bu hastalıkta diş eti kanamaları ve yaraların geç iyileşmesi gözlenir.

D vitamini kemiklerin yapımında görev alır. Kalsiyum bağırsaklardan kana emilimini sağlar. Eksik alındığında çocuklarda Raşitizm, yetişkinlerde Osteoporoz (kemik erimesi) görülür. D vitamini güneş ışığı etkisi ile deride üretilir.

E vitamini tüm yağ çeşitlerinde bulunduğu için her besinde vardır. Antioksidandır. Hücre yenilenmesinde, kasların dayanıklı olmasında ve üreme organlarının sağlığında etkilidir. Eksikliğinde kısırlık, ciltte kırışma gözlenir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.